NRC

9 november 2009

door Jochem Valkenburg

‘Onbewoond Eiland' Haydn mooi ongepolijst

Is het toeval? Op een onbewoond eiland gekozen tot beste Kinderen-voor-Kinderen-lied en tegelijkertijd een nieuwe productie van Haydns L'isola disabitata ('het onbewoonde eiland'). Het onderwerp is dan ook tijdloos. Is er iets heerlijker dan volledige vrijheid in de ongerepte natuur, of hoort de mens daar niet thuis?

Al in de achttiende eeuw schreef de Italiaanse librettist Metastasio de tekst, over twee zussen op een onbewoond eiland. De een is vergroeid met de natuur en weet niet beter, omdat ze nog te jong was toen ze aanspoelden. Haar oudere zus denkt er anders over: zij is vooral boos op haar man, die hulp zou gaan halen maar nooit terugkeerde. In de opera doet hij dat dan toch: hij bleek te zijn opgehouden door piraten. Minstens vijftien andere componisten zetten de tekst op muziek, de versie van Haydn blijft de bekendste, die deze zomer niet perfecte, maar fonkelend werd uitgevoerd op het Grachtenfestival.

Deze nieuwe productie van de Reisopera is veel grootschaliger, alleen al visueel. Het decor wordt volledig ingenomen door scheepstouwen die als lianen aan de bomen hangen. Sylvia, het aan de natuur gehechte zusje, komt zelfs als Tarzan het toneel opgeslingerd. Haar band met de natuur wordt verbeeld door een extra, niet-sprekend personage: een danser die om haar heen draait en het gebeuren gadeslaat. Op zich een prima vondst, ware het niet dat de ontluikende liefde tussen Silvia en Enrico, een van de 'reddende' mannen, daardoor wat minder puur wordt: ze had immers al een vent. De wulpse invulling die de uitstekend zingende sopraan Julia Westendorp aan haar rol geeft, maakt haar ook al minder ongerept dan je zou verwachten.

Het Combattimento Consort musiceert onder leiding van De Vriend energiek en mooi ongepolijst; een enkele keer wat te. Ook de rest van de jonge zangerscast is prima. Het slot is dubbelzinnig: blij met hun redding transformeren de hoofdpersonen: blaadjesjurk wordt mantelpak, bladerdak wordt kroonluchter en soepele natuurdans wordt stijve stijldans.

Waren ze dan niet toch gelukkiger op dat eiland?