Stentor Deventer Dagblad
15/9/2008
Door Maarten Mestrom

Chinese zangeres blijkt een perfecte ‘Butterfly’

Het woord sekstoerist bestond nog niet, maar Giacomo Puccini zette al in 1904 de Amerikaanse officier Franklin Benjamin Pinkerton neer als een gemakzuchtige opportunist, die willens en wetens een schijnhuwelijk aangaat met de inlandse schone Cio-Cio-San. De ook niet geheel van tegenstrijdige motieven gespeende Cio-Cio-San - uit een verarmde adellijke familie afkomstig - wordt verliefd en zwanger. Ze wacht drie jaar met haar kind op Pinkerton, maar als hij eindelijk terugkomt, is hij getrouwd met een Amerikaanse. Het lijkt een verhaal uit de Boeketreeks en toch stijgt Puccini’s ijzersterke opera, zeker in de enscenering van de onvolprezen Reisopera, daar mijlenver bovenuit. De tegenstrijdige emoties worden zorgvuldig en genuanceerd uitgebeeld. Puccini’s vaak prachtige, met oosterse invloeden en tegen het impressionisme aanhangende muziek wordt na een stroeve start goed gespeeld door Het Gelders Orkest. Toneelbeeld en regie zijn zoals we van de Reisopera kennen: intelligent en subtiel. Regisseuse Imogen Kogge en decorontwerper Tobias Hoheisel zijn ‘geen hondjes die overal hun pootje moeten optillen’, maar zetten hun vindingrijkheid ten dienste van het verhaal.

Doorslaggevend voor de voorstelling is de Chinese zangeres Ai-Lan Zhu als Madama Butterfly. Met het risico een bevolkingsgroep te beledigen… in Westerse ogen kan ze met haar uiterlijk doorgaan voor een Japanse - en dat maakt haar om te beginnen al geloofwaardig. Als vervolgens blijkt dat ze een enorm professionele vakvrouw is met een ongekende techniek - werkelijk niets klinkt geforceerd - die ook nog kan acteren, dan mag worden vastgesteld dat de rol van Madama Butterfly Ai-Lan Zhu welhaast op het lijf is geschreven. De andere rollen zijn goed bezet. Michael Kraus is een gedistingeerde consul Sharpless, Paul Charles Clarke een gedegen Pinkerton. De uitstekende voorstelling, waarvan de seizoenspremière in Apeldoorn plaatsvond, is een reprise van de enscenering uit het jaar 2004. De muziek wordt op 27 september via Radio 4 uitgezonden.