NRC Handelsblad
door Kasper Jansen

Hoffmann meeslepend

Na de seizoensopening met Cherubini’s Medea in de regie van bariton Dale Duesing, regisseert de voormalige tenor Laurence Dale nu bij de Nationale Reisopera Les contes d'Hoffmann van Offenbach in de meeslependste operaproductie die ik in lange tijd zag.

Dale, in 2005 bij de Reisopera al de regisseur van de met voortdurend geschater ontvangen 'barokoperette' l’opera seria (1769) van Gassman, heeft het operavak in alle opzichten in de vingers.

Les contes d'Hoffmann , in 1880 door Offenbach onvoltooid achtergelaten, is met de beroemde Barcarolle en een voortdurende stroom van andere heerlijke melodieën ook een van de dankbaarste opera's in het wat lichtere genre, al speelt het macabere hier een hoofdrol. En net als L'opera seria is het 'opera over opera': Mozarts Don Giovanni wordt geciteerd, Hoffmanns ballade over Kleinzach verwijst naar het lied van Brander in Berlioz' La damnation de Faust.

Net als Faust wordt Hoffmann op de hielen gezeten door de duivel en mislukken de drie liefdes, waarover Hoffmann verhaalt. Olympia blijkt slechts een mechanische pop. Antonia, de dochter van een operazangeres, zingt zich dood. De lichtzinnige Giulietta ontneemt Hoffmann zijn spiegelbeeld en vaart weg in een gondel.

Het mooie van de riant en rijk uitgedoste voorstelling met tien uitstekende solisten en een groot bezet koor, is dat Dale slechts in de proloog even naar het heden verwijst, maar verder niets actualiseert in de steeds effectvolle en soms verrassende navertelling van het verhaal. Tal van versies zijn er van Hoffmann, die van Dale is uiterst aansprekend en overtuigend.

In decor en aankleding toont Dale de 19de eeuwse Belle Epoque in Panjs, van de Opera, waar we Antonia's moeder zien zingen, tot de Folies Bergere waar wordt gedanst met veren waaiers. De finale, waarin Stella nog eens het hele verhaal de revue laat passeren, is een grandioos en enerverend slot, waarnaar Dale met climax op climax perfect naartoe werkt.

Hoffmann dacht zijn leven te beheersen als een dirigent, zo begint de goed gespeelde, krachtige en fraai gezongen rol van Dietz als hij vanaf het podium even de uitstekende leiding van William Lacey bij het uitstekende Orkest van het Oosten overneemt. De rollen van Olympia, Antionia, Giulietta en Stella worden fantastisch vertolkt door Sally Silver: een archetypische sopraan die stralend boven alles uitzingt. Ook de andere rollen zijn voortreffelijk bezet.

Zo was Les contes d'Hoffmann bedoeld.