Giuseppe Verdi (1813-1901)

La traviata

Opera in tre atti (1853)
Op tekst van Francesco Maria Piave
Gebaseerd op de roman La Dame aux Camelias van Alexandre Dumas

Giuseppe Verdi las de roman La dame aux camélias van Alexandre Dumas jr. al kort na het verschijnen van het werk in 1848 en hij was onmiddellijk onder de indruk van de tragische titelfiguur. In 1851 ontwierp de componist een eerste scenario. Nadat hij een jaar later een opvoering van de toneelversie van het werk in het Parijse Théâtre Veaudeville had gezien, voelde hij zich gesterkt in zijn voornemen dit verhaal als onderwerp voor een opera te kiezen. Korte tijd later, in maart 1853, ging La traviata in Venetië in première. De vrouw die het onderwerp is in deze drie varianten van hetzelfde verhaal, was de beroemde Parijse courtisane die onder de naam Marie Duplessis een bliksemcarrière maakte in de demi-monde van de Franse hoofdstad. Zij was een tijdlang de geliefde van Dumas. In zijn roman heeft Dumas zijn eigen relatie waarheidsgetrouw beschreven tot het moment waarop de romanfiguur Armand Duvall door tussenkomst van zijn vader de verbinding moet verbreken. In werkelijkheid verbrak Dumas zelf de relatie.

Verdi had op een andere manier een persoonlijke band met het centrale gegeven van het verhaal. Hij leefde ongehuwd samen met de voormalige zangeres Giuseppina Strepponi, wier levensloop niet als ‘volledig smetteloos’ te boek stond. Zelfs in Frankrijk moest de componist zich de kleinburgerlijke kletspraat over zijn relatie laten welgevallen. Hoewel La traviata onder andere ook gezien kan worden als een definitief en publiek antwoord op de geruchten en roddels, reiken Verdi’s artistieke aspiraties veel verder. Hij zag het onderwerp als een probleem van zijn tijd en vatte het dan ook meer op als een moralistische parabel dan als een realistisch drama. Het thema La traviata (de gevallen vrouw) kreeg in zijn opera een diepgaande en veel omvattende interpretatie die ook vandaag de dag niemand onberoerd kan laten.