25 januari 2011

Verrassende schakel tussen trieste diva en jolige klucht

Trouw

25 januari 2011

door Peter van der Lint

Verrassende schakel tussen trieste diva en jolige klucht

Moed kan de Amerikaanse sopraan Maria Ewing niet ontzegd worden. Op

haar zestigste maakte ze, na een afwezigheid van meer dan vijf jaar, dit weekend haar rentree op het operapodium in een rol die ze altijd had willen zingen: Het was Guus Mostart van de Nationale Reisopera die Ewings wens kon verwezenlijken, en zo ging zaterdagavond in Enschede Poulencs eenakter 'La voix humaine' in premiere met Ewing in de enige rol van 'Elle'.

Het duistere en mysterieuze drama over een vrouw aan de telefoon met de geliefde die haar verlaten heeft, werd door de Reisopera gekoppeld aan Ravels pikante en geestige eenakter 'L'heure espagnole'. Voor een trait-d'union tussen deze zo verschillende werelden nodigde Mostart regisseur Laurence Dale uit. Je zou misschien verwachten dat hij de telefoon uit Poulencs opera terug zou laten komen tussen het huisraad van de klokkenmaker in Ravels werk, maar zo gemakkelijk werkt goed theater nooit en zeker bij iemand als Dale niet. Die had een verrassender middel bedacht dat de operaatjes losjes maar wel inventief met elkaar in verband bracht.

Dat middel heette Craig Verm, een Amerikaanse bariton die met zijn

bulkende biceps zo weggelopen was uit de sportschool en met verve en

overtuigingskracht in 'L'heure espagnole' de zware staande klokken de

trap op- en afdroeg en ondertussen steeds bezweter en bloter werd.

Deze 'geile' Ramiro bleek dezelfde man te zijn die op gezag van Dale

onverwacht opgedoken was tussen de lakens van de telefonerende vrouw in

'La voix humaine'.

Veel regisseurs vinden die telefoon een sta-in-de-weg. Zo ook Dale die al snel het ding laat voor wat het is en de vrouw in een kamer - waar een schuine spiegel als plafond dient tussen waan en werkelijkheid laat leven. In die waan ziet zij haar weggelopen minnaar - of is het iemand anders? Mooi is het openingsbeeld. Een spot gaat aan en op de grond ligt Ewing met uitgestrekte arm. De plafondspiegel maakt van haar een soort gekruisigde.

De stem van Maria Ewing is nog niet helemaal op, maar de (te) zware rollen hebben hun tol geëist. Ze slaat zich vrouwmoedig door de toch niet malse partij heen, hapt hoorbaar vaak naar adem en heeft moeite met hoogte en Het afmaken van frases. Desondanks staat daar iemand die volledig geloofwaardig is, een in alle opzichten gesloopte vrouw. Chapeau!

Daarna ging het er in Ravels opera lekker melig aan toe. Concepción, de vrouw van de klokkenmaker, heeft twee sullige minnaars. Ze moeten zich steeds in klokken verstoppen die dan door Ramiro naar haar slaapkamer en weer terug worden gesjouwd. Concepción ziet uiteindelijk in dat die lekkere

gespierde man een veel betere partij is.

Met aloude theatertrucs (mannetje verdwijnt in klok en verdwijnt dan voor het publiek onzichtbaar in het decor) weet Dale de zaal lekker aan het lachen te krijgen. Als Ramiro voor de zoveelste keer zo'n loodzware klok de

trap opsjouwt krijgt hij zelfs een open doekje - denkt het publiek

echt dat die man nog in de klok zit?

Concepción wordt heerlijk vertolkt door de Franse Marie-Ange Todorovitch; ze heeft het hart op de goede plaats, evenals de stembanden. Ze is prachtig verstaanbaar, zingt aanstekelijk makkelijk en is op de bühne ook als actrice het stralende middelpunt. Rondom haar valt vooral tenor Erik Slik op als Gonzalve. Maar deze Ravel-enscenering is bovenal een echte

ensembleprestatie die loopt en tikt als een klok. Vanuit de bak biedt

het Orkest van het Oosten onder leiding van de getalenteerde Patrick

Davin fantastisch weerwerk aan de trieste diva en het jolig ensemble.

Intrigerend avondje!